OpenTube

Müsəlmanlar rəhbər seçə bilərmi ?

Səd ibni Əbdullah Qummi 12-ci İmama (ə.f.) belə bir sual verir: Ey mənim Mövlam (Ağam)! Mənə xəbər ver görüm ki, nə üçün camaata (insanlara) özləri üçün imam (rəhbər) seçmək qadağan olunub?
İmam (ə.f.) belə cavab verdi: Saleh (ədalətli, əməlisaleh) imam seçmək, yoxsa fasid (fəsad törədən) və zalım imam seçmək?
Dedim: Saleh imam seçmək.
İmam (ə.f.) buyurdu: Mümkündürmü ki, insanların saleh bilib seçdiyi (lakin daxilən saleh və ya fasid olmasından xəbərləri olmayan) həmən insan, əslində fasid bir insan olsun?
Dedim: Bəli, mümkündür.İmam (ə.f.) buyurdu: Seçkinin qadağan olunması bu səbəbə görədir.
İmam (ə.f) sonra buyurdu: Mən sənə başqa bir dəlil də gətirəcəm ki, ağlın bu mövzunu daha yaxşı qəbul etsin.Mənə de görüm, Uca Allahın bəyənib seçdiyi peyğəmbərlər (ə) ki, onlara kitab nazil olub və onlara İlahi vəhylə və ismətlə (onlara məsumluq verilməklə) yardım edilib ki, öz ümmətlərinin başçısı olsunlar, necədirlər? Musa (ə), İsa (ə) peyğəmbərlər kimi ki, öz ümmətlərinin hidayətedicisi və (rəhbər) seçilməyə daha layiqli idilər.Olarmı ki, onlar yüksək ağılları ilə və kamil elmləri ilə seçdikləri, mömin zənn etdikləri insan münafiq olsun?
Dedim: Yox (yəni əqli baxımdan mümkün deyil).
İmam (ə.f.) buyurdu: Musa peyğəmbər (ə) ki, Allahla danışan bir insan idi, həmçinin ağlı çox yüksək səviyyəli və elmi kamil idi və ona vəhy nazil olurdu.O, öz camaatından və qoşununun böyüklərindən 70 nəfəri seçdi ki, Allahla görüşə aparsın və seçdiyi insanların iman və ixlaslarında (təmiz niyyətli olamalarında) heç bir şəkki yox idi, lakin seçdikləri insanların hamısı münafiq çıxdı.Uca Allah Quranda belə buyurur: “Vəx təra Musa qavməhu səbinə raculən li miqatinə.... lən numinə ləkə hətta nərallahə cəhratən fə-əxa zəthumus-saiqatu bi zulmihim (Bəqərə surəsi: 55, Nisə surəsi: 153), yəni Musa peyğəmbər (ə) öz camaatından 70 kişi seçdi ki, bizim görüşümüzə gətirsin.Onlar dedilər: Sənə iman gətirməyəcəyik ta ki, Allahı açıq-aşkar görənə qədər.Özlərinə etdikləri zülmə (sözlərinə, əqidələrinə, əməllərinə) görə onları ildırım vurub (öldürdü)”. Və görünür ki, Peyğəmbərin (ə) (öz ağlı və elmi ilə) seçdiyi insan fasid oldu, nəin ki saleh oldu.Onda buradan belə başa düşürük ki, seçmək (səlahiyyəti) o kəsə məxsusudr ki, insanların sinələrində gizlətdiklərini və daxili sirlərindən xəbərdar olsun.Ona görə də mühacirlərin (məkkəlilərin) və ənsarın (mədinəlilərin) öz ağlı və elmləri ilə olan seçkinin dəyəri yoxdur.Bir halda ki, Peyğəmbərlərin (ə.) öz ağılları və elmləri ilə seçdikləri insan saleh olmaq əvəzinə fasid olur.

Şeyx Səduq “Kəmaluddin və təmamun-nimət”: c.2, səh.202, “Cəmkəran” məscidi nəşriyyatı.
Şeyx Hüveyzi “Nurus-səqaleyn təfsiri”: c.2, səh.76, hədis: 283 (Əraf surəsi: 152)